ปรึกษาฟรี:
line id: @swcdental
ทันตกรรมสำหรับเด็ก รังสิต ดูแลฟันตั้งแต่ซี่แรก
สุขภาพช่องปากในวัยเด็กมีผลต่อการกิน การพูด การนอน ความมั่นใจ และพัฒนาการของฟันแท้ในอนาคต แม้ฟันน้ำนมจะหลุดตามธรรมชาติ แต่ฟันน้ำนมยังมีหน้าที่ช่วยบดเคี้ยว รักษาพื้นที่สำหรับฟันแท้ และช่วยให้เด็กออกเสียงได้เหมาะสมตามวัย
การพาเด็กมาตรวจฟันตั้งแต่ยังไม่มีอาการปวด ช่วยให้เด็กค่อย ๆ คุ้นเคยกับสถานที่ บุคลากร และขั้นตอนในคลินิก ผู้ปกครองยังได้รับคำแนะนำเรื่องการแปรงฟัน ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์ อาหาร เครื่องดื่ม และพฤติกรรมที่อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อฟันผุ
SWC Dental ให้บริการทันตกรรมสำหรับเด็กในพื้นที่รังสิต จังหวัดปทุมธานี ตั้งแต่การตรวจสุขภาพช่องปาก การป้องกันฟันผุ การรักษาฟันน้ำนม ไปจนถึงการติดตามการขึ้นของฟันแท้ โดยทันตแพทย์จะปรับวิธีการตรวจและรักษาตามอายุ สุขภาพ ความกังวล และความร่วมมือของเด็กแต่ละคน
ทันตกรรมสำหรับเด็กคืออะไร
ทันตกรรมสำหรับเด็กเป็นการดูแลสุขภาพช่องปากตั้งแต่วัยทารก วัยก่อนเรียน วัยเรียน จนถึงวัยรุ่น โดยครอบคลุมทั้งการป้องกัน การวินิจฉัย การรักษา และการติดตามพัฒนาการของฟันและขากรรไกร
บริการอาจประกอบด้วย
- ตรวจสุขภาพฟันและเหงือก
- ประเมินความเสี่ยงต่อฟันผุ
- ให้คำแนะนำการแปรงฟันและการใช้ยาสีฟัน
- ขัดฟันและทำความสะอาดตามความเหมาะสม
- ทาฟลูออไรด์
- เคลือบหลุมร่องฟัน
- อุดฟันน้ำนมและฟันแท้
- รักษาโพรงประสาทฟันน้ำนมในบางกรณี
- ครอบฟันน้ำนมตามข้อบ่งชี้
- ถอนฟันน้ำนม
- ดูแลอุบัติเหตุของฟันและช่องปาก
- ประเมินพฤติกรรมดูดนิ้ว ใช้จุกนม หรือหายใจทางปาก
- ติดตามการขึ้นของฟันแท้และการสบฟัน
- ประเมินความจำเป็นในการจัดฟันตามช่วงวัย
เด็กแต่ละคนไม่จำเป็นต้องได้รับทุกบริการ ทันตแพทย์จะวางแผนตามผลตรวจ ความเสี่ยงต่อฟันผุ อายุของฟัน และความร่วมมือของเด็ก
ควรพาลูกพบทันตแพทย์ครั้งแรกเมื่อไร
ผู้ปกครองสามารถพาเด็กมาตรวจเมื่อฟันซี่แรกเริ่มขึ้น หรือภายในช่วงอายุประมาณ 1 ปี การตรวจครั้งแรกมักเน้นการประเมินความเสี่ยง การให้คำแนะนำผู้ปกครอง และช่วยให้เด็กเริ่มคุ้นเคยกับการดูแลช่องปาก
ไม่จำเป็นต้องรอให้เด็กปวดฟัน ฟันผุ หรือโตจนสามารถนั่งทำฟันได้นาน เพราะการเริ่มตรวจตั้งแต่ยังไม่มีอาการมักทำให้การดูแลเน้นการป้องกันมากกว่าการรักษาที่ซับซ้อน
ในการตรวจครั้งแรก ทันตแพทย์อาจประเมิน
- จำนวนและตำแหน่งของฟันที่ขึ้นแล้ว
- คราบจุลินทรีย์
- รอยขาวหรือรอยเริ่มต้นของฟันผุ
- รูปแบบการแปรงฟัน
- การใช้ขวดนมและการกินนมก่อนนอน
- ความถี่ในการกินขนมและเครื่องดื่มหวาน
- การใช้ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์
- พฤติกรรมดูดนิ้วหรือใช้จุกนม
- ประวัติอุบัติเหตุในช่องปาก
- ความเสี่ยงต่อฟันผุของเด็กแต่ละคน
การนัดครั้งแรกอาจใช้เวลาไม่นาน โดยเฉพาะเด็กเล็ก เป้าหมายสำคัญคือการตรวจเบื้องต้น ให้คำแนะนำ และสร้างประสบการณ์ที่ไม่กดดัน
ทำไมฟันน้ำนมจึงต้องรักษา
ผู้ปกครองบางคนอาจคิดว่าฟันน้ำนมไม่จำเป็นต้องรักษา เพราะสุดท้ายจะหลุดและมีฟันแท้ขึ้นมาแทน แต่ฟันน้ำนมมีบทบาทสำคัญหลายด้าน
ช่วยในการบดเคี้ยวอาหาร
ฟันน้ำนมช่วยให้เด็กเคี้ยวอาหารได้หลากหลาย หากมีฟันผุ ปวดฟัน หรือสูญเสียฟันหลายซี่ เด็กอาจหลีกเลี่ยงอาหารบางประเภทหรือเคี้ยวเพียงข้างเดียว
ช่วยในการออกเสียง
ตำแหน่งของฟัน ริมฝีปาก และลิ้นมีส่วนต่อการออกเสียง ฟันหน้าที่สูญเสียก่อนเวลาอาจมีผลต่อการออกเสียงบางคำในเด็กบางคน
รักษาพื้นที่ให้ฟันแท้
ฟันน้ำนมช่วยรักษาตำแหน่งสำหรับฟันแท้ที่กำลังพัฒนาอยู่ด้านล่าง หากฟันน้ำนมถูกถอนก่อนเวลามาก ฟันข้างเคียงอาจเคลื่อนเข้ามาในช่องว่างและทำให้พื้นที่สำหรับฟันแท้ลดลง
ลดความเสี่ยงต่ออาการปวดและการติดเชื้อ
ฟันผุที่ไม่ได้รับการรักษาอาจลึกถึงโพรงประสาทฟัน ทำให้ปวด บวม มีหนอง หรือติดเชื้อได้ การรักษาตั้งแต่รอยผุยังไม่ลึกมักมีขั้นตอนน้อยกว่าและรักษาเนื้อฟันได้มากกว่า
ช่วยให้เด็กมีประสบการณ์ที่ดีกับการทำฟัน
การมาตรวจและรักษาตั้งแต่ปัญหายังเล็ก มักทำให้ขั้นตอนสั้นและจัดการได้ง่ายกว่าการมาครั้งแรกตอนเด็กปวดมาก บวม หรือจำเป็นต้องทำหัตถการเร่งด่วน
เด็กฟันผุเกิดจากอะไร
ฟันผุเกิดจากการทำงานร่วมกันของคราบจุลินทรีย์ น้ำตาลหรือแป้งที่รับประทาน ความถี่ในการกิน ระยะเวลาที่ฟันสัมผัสกรด และความแข็งแรงของผิวฟัน
ปัจจัยที่เพิ่มความเสี่ยงต่อฟันผุในเด็ก ได้แก่
- แปรงฟันไม่ทั่วถึง
- ไม่ใช้ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์อย่างเหมาะสม
- กินขนมหรือจิบเครื่องดื่มหวานบ่อยตลอดวัน
- หลับคาขวดนมหรือดื่มนมหลังแปรงฟัน
- กินอาหารเหนียวติดฟันเป็นประจำ
- มีร่องฟันกรามลึก
- มีฟันผุอยู่แล้วหลายซี่
- มีภาวะน้ำลายน้อย
- ใช้ยาบางชนิดที่มีน้ำตาลหรือทำให้ปากแห้ง
- มีความต้องการพิเศษที่ทำให้ดูแลช่องปากยาก
- ไม่ได้มาตรวจฟันตามความเสี่ยงที่ทันตแพทย์แนะนำ
สิ่งสำคัญไม่ใช่เพียงปริมาณน้ำตาลรวม แต่รวมถึงความถี่ในการกินหรือจิบด้วย เพราะการสัมผัสน้ำตาลบ่อยทำให้ภายในช่องปากเกิดภาวะเป็นกรดซ้ำหลายครั้ง
สัญญาณที่อาจบอกว่าเด็กมีฟันผุ
ฟันผุระยะแรกอาจยังไม่มีอาการปวด ผู้ปกครองจึงควรสังเกตความเปลี่ยนแปลง เช่น
- มีรอยขาวขุ่นบริเวณคอฟัน
- มีจุดสีน้ำตาลหรือดำบนฟัน
- มีรูหรือผิวฟันแตก
- มีเศษอาหารติดซ้ำที่ตำแหน่งเดิม
- เด็กบ่นเสียวเวลากินของหวาน เย็น หรือร้อน
- เคี้ยวอาหารข้างเดียว
- ไม่ยอมแปรงบริเวณบางซี่
- มีกลิ่นปากต่อเนื่อง
- เหงือกบวมใกล้ฟัน
- ตื่นกลางคืนเพราะปวดฟัน
- แก้มหรือใบหน้าบวม
หากเด็กมีอาการปวด บวม มีไข้ รับประทานอาหารไม่ได้ อ้าปากลำบาก กลืนลำบาก หรือหายใจไม่สะดวก ควรติดต่อสถานพยาบาลเพื่อรับการประเมินโดยเร็ว
บริการทันตกรรมสำหรับเด็กมีอะไรบ้าง
ตรวจสุขภาพฟันและประเมินความเสี่ยงฟันผุ
ทันตแพทย์จะตรวจฟัน เหงือก การสบฟัน การขึ้นของฟัน และพฤติกรรมที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพช่องปาก
การประเมินความเสี่ยงช่วยกำหนดว่าเด็กควรมาตรวจบ่อยเพียงใด ควรได้รับฟลูออไรด์หรือเคลือบหลุมร่องฟันหรือไม่ และผู้ปกครองควรปรับเรื่องอาหารหรือการแปรงฟันด้านใดเป็นพิเศษ
ระยะห่างของการนัดตรวจไม่จำเป็นต้องเท่ากันทุกคน เด็กที่มีความเสี่ยงสูงหรือมีฟันผุอยู่แล้วอาจต้องติดตามถี่กว่าเด็กที่มีความเสี่ยงต่ำ
ขัดฟันและทำความสะอาดฟันเด็ก
การทำความสะอาดฟันช่วยกำจัดคราบที่แปรงออกได้ยาก และเปิดโอกาสให้ทันตแพทย์ตรวจผิวฟันได้ชัดเจนขึ้น
เด็กเล็กไม่จำเป็นต้องได้รับขั้นตอนเดียวกับผู้ใหญ่ทุกครั้ง หากไม่มีหินปูนหรือคราบมาก ทันตแพทย์อาจเน้นการสาธิตแปรงฟัน ตรวจคราบ และให้ผู้ปกครองฝึกทำความสะอาดที่บ้าน
ในเด็กโตที่มีหินปูนหรือคราบสะสม อาจพิจารณา การทำความสะอาดฟันและขูดหินปูน ตามความจำเป็น
ทาฟลูออไรด์
ฟลูออไรด์ช่วยเพิ่มความทนทานของผิวฟันต่อกรดและสนับสนุนกระบวนการคืนแร่ธาตุในรอยเริ่มต้นของฟันผุ ทันตแพทย์อาจใช้ฟลูออไรด์ในรูปแบบวาร์นิชหรือรูปแบบอื่นตามอายุและความเสี่ยงของเด็ก
เด็กไม่จำเป็นต้องทาฟลูออไรด์ด้วยความถี่เท่ากันทุกคน ทันตแพทย์จะพิจารณาจาก
- ประวัติฟันผุ
- รอยเริ่มต้นของฟันผุ
- พฤติกรรมการกิน
- การแปรงฟัน
- การได้รับฟลูออไรด์จากแหล่งอื่น
- ความสามารถในการบ้วนหรือควบคุมการกลืน
- สุขภาพทั่วไปและยาที่ใช้
- ความเสี่ยงเฉพาะบุคคล
หลังทาฟลูออไรด์ ควรปฏิบัติตามคำแนะนำของคลินิกเกี่ยวกับการกิน ดื่ม และแปรงฟัน เนื่องจากผลิตภัณฑ์แต่ละชนิดอาจมีคำแนะนำแตกต่างกัน
เคลือบหลุมร่องฟัน
ฟันกรามมีหลุมและร่องบนพื้นผิวบดเคี้ยว ซึ่งอาจลึกและทำความสะอาดได้ยาก การเคลือบหลุมร่องฟันเป็นการใช้วัสดุปิดบริเวณร่องเหล่านี้ เพื่อลดการสะสมของอาหารและคราบจุลินทรีย์
ทันตแพทย์อาจพิจารณาเคลือบหลุมร่องฟันในฟันที่
- มีหลุมร่องลึก
- เพิ่งขึ้นและทำความสะอาดยาก
- มีความเสี่ยงต่อฟันผุ
- มีรอยผุระยะเริ่มต้นที่เหมาะกับการปิดผนึก
- สามารถควบคุมความชื้นได้เพียงพอในระหว่างทำ
การเคลือบหลุมร่องฟันไม่ใช่การป้องกันฟันผุทุกพื้นผิว เด็กยังต้องแปรงฟัน ใช้ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์ และมาตรวจติดตาม เพราะวัสดุเคลือบอาจสึก หลุด หรือจำเป็นต้องซ่อมได้
อุดฟันน้ำนมและฟันแท้
เมื่อฟันผุเกิดเป็นรูและไม่สามารถควบคุมได้ด้วยวิธีป้องกันเพียงอย่างเดียว ทันตแพทย์อาจแนะนำให้อุดฟัน เพื่อกำจัดหรือควบคุมเนื้อฟันที่ผุและช่วยให้เด็กใช้งานฟันต่อได้
วิธีและวัสดุที่ใช้ขึ้นอยู่กับ
- ตำแหน่งของฟัน
- ขนาดและความลึกของรอยผุ
- อายุของฟัน
- ระยะเวลาที่ฟันน้ำนมควรอยู่ต่อ
- ความร่วมมือของเด็ก
- ความสามารถในการควบคุมความชื้น
- ความเสี่ยงต่อฟันผุซ้ำ
การอุดฟันเด็กไม่จำเป็นต้องเหมือนกับ การอุดฟัน ในผู้ใหญ่ทุกกรณี เพราะทันตแพทย์ต้องพิจารณาอายุฟันและความร่วมมือร่วมด้วย
รักษาโพรงประสาทฟันน้ำนม
หากฟันผุลึกเข้าใกล้หรือถึงโพรงประสาทฟัน แต่ฟันยังมีความสำคัญต่อการใช้งานและการรักษาพื้นที่ ทันตแพทย์อาจพิจารณาการรักษาโพรงประสาทฟันน้ำนมตามสภาพของฟัน
การรักษาอาจมีหลายรูปแบบ ขึ้นอยู่กับว่าเนื้อเยื่อภายในฟันยังมีชีวิตหรือมีการติดเชื้อแล้ว รวมถึงพิจารณาว่ารากฟันละลายไปมากเพียงใดและฟันแท้ใกล้ขึ้นหรือยัง
ไม่ใช่ฟันผุลึกทุกซี่ที่สามารถเก็บรักษาไว้ได้ หากมีการติดเชื้อรุนแรง โครงสร้างฟันเหลือน้อย หรือฟันใกล้ถึงเวลาหลุด ทันตแพทย์อาจแนะนำแนวทางอื่น
ครอบฟันน้ำนม
ฟันน้ำนมที่ผุมาก มีเนื้อฟันเหลือน้อย หรือผ่านการรักษาโพรงประสาท อาจต้องใช้ครอบฟันเพื่อคลุมและป้องกันโครงสร้างที่เหลือ
ชนิดของครอบฟันขึ้นอยู่กับตำแหน่งฟัน ความแข็งแรงที่ต้องการ ความสวยงาม ความร่วมมือ และข้อจำกัดของแต่ละกรณี
ครอบฟันน้ำนมจะอยู่กับฟันซี่นั้นจนฟันน้ำนมหลุดตามกระบวนการ หากวัสดุหลวม หลุด หรือเด็กรู้สึกเจ็บ ควรกลับมาตรวจ
ถอนฟันน้ำนม
การถอนฟันน้ำนมอาจพิจารณาเมื่อ
- ฟันผุหรือแตกจนไม่สามารถบูรณะได้
- มีการติดเชื้อที่ไม่เหมาะกับการเก็บฟัน
- ฟันโยกและรบกวนการกิน
- ฟันน้ำนมไม่หลุดและขัดขวางการขึ้นของฟันแท้
- มีฟันเกินหรือความผิดปกติบางประเภท
- เป็นส่วนหนึ่งของแผนการรักษาทางทันตกรรมหรือจัดฟัน
ไม่ควรถอนฟันน้ำนมเพียงเพราะคิดว่าในอนาคตจะหลุดเอง หากถอนก่อนเวลามาก ทันตแพทย์อาจต้องประเมินว่าจำเป็นต้องใช้เครื่องมือรักษาช่องว่างหรือไม่
เครื่องมือรักษาช่องว่าง
หากฟันน้ำนมบางซี่สูญเสียก่อนเวลาที่เหมาะสม ฟันข้างเคียงอาจเคลื่อนเข้าหาช่องว่าง ทำให้พื้นที่สำหรับฟันแท้ลดลง
เครื่องมือรักษาช่องว่างอาจใช้เพื่อช่วยคงพื้นที่ในบางกรณี แต่ไม่จำเป็นสำหรับเด็กทุกคน การตัดสินใจขึ้นอยู่กับ
- ซี่ฟันที่หายไป
- อายุของเด็ก
- ระยะการขึ้นของฟันแท้
- พื้นที่ในขากรรไกร
- การสบฟัน
- สุขภาพช่องปาก
- ความสามารถในการดูแลเครื่องมือ
เด็กที่ใส่เครื่องมือรักษาช่องว่างต้องมาตรวจติดตาม เพื่อประเมินความสะอาด ความแน่นของเครื่องมือ และการขึ้นของฟันแท้
ดูแลฟันเด็กที่ได้รับอุบัติเหตุ
เด็กอาจได้รับอุบัติเหตุจากการหกล้ม กีฬา หรือการเล่น ทำให้ฟันบิ่น แตก โยก เคลื่อน หรือหลุดออกจากตำแหน่ง
เมื่อเกิดอุบัติเหตุ ผู้ปกครองควร
- ตรวจว่าเด็กมีบาดแผลหรืออาการทางศีรษะร่วมด้วยหรือไม่
- ห้ามเลือดด้วยผ้าสะอาดอย่างเบามือ
- เก็บชิ้นส่วนฟันที่พบ
- หลีกเลี่ยงการจับบริเวณรากของฟัน
- ติดต่อคลินิกหรือสถานพยาบาลโดยเร็ว
- แจ้งว่าเป็นฟันน้ำนมหรือฟันแท้ หากทราบ
- ไม่ดันฟันน้ำนมที่หลุดกลับเข้าเบ้าเอง
การดูแลแตกต่างกันระหว่างฟันน้ำนมและฟันแท้ จึงไม่ควรใช้คำแนะนำเดียวกันทุกกรณี หากมีอาการหมดสติ อาเจียน ซึม เลือดออกมาก กระดูกผิดรูป หรือสงสัยการบาดเจ็บที่ศีรษะ ควรรับการดูแลทางการแพทย์เร่งด่วน
ต้องเอกซเรย์ฟันเด็กทุกคนหรือไม่
เด็กไม่จำเป็นต้องเอกซเรย์ทุกครั้งหรือทุกคน ทันตแพทย์จะพิจารณาตามอายุ ประวัติฟันผุ อาการ ผลตรวจ และความจำเป็นในการวางแผนรักษา
การเอกซเรย์อาจช่วยประเมิน
- ฟันผุระหว่างซี่
- ความลึกของฟันผุ
- การติดเชื้อบริเวณรากฟัน
- ฟันแท้ที่กำลังพัฒนา
- ฟันที่ยังไม่ขึ้น
- อุบัติเหตุ
- จำนวนและตำแหน่งของฟัน
- พัฒนาการของกระดูกและขากรรไกร
หากจำเป็นต้องตรวจภาพ ทันตแพทย์จะเลือกชนิดและขอบเขตของ เอกซเรย์ฟัน ตามข้อบ่งชี้ ไม่ควรถ่ายภาพมากกว่าที่จำเป็นต่อการวินิจฉัย
เด็กกลัวหมอฟันควรทำอย่างไร
ความกลัวอาจเกิดจากสถานที่ใหม่ เสียงเครื่องมือ ประสบการณ์เดิม เรื่องเล่าจากคนรอบตัว หรือความกังวลของผู้ปกครอง
เด็กแต่ละคนตอบสนองต่อสถานการณ์ไม่เหมือนกัน ทันตแพทย์อาจใช้วิธีช่วยสร้างความร่วมมือ เช่น
- อธิบายด้วยคำที่เหมาะกับวัย
- แสดงอุปกรณ์ก่อนใช้งาน
- ให้เด็กลองทำขั้นตอนง่ายก่อน
- แบ่งการรักษาเป็นนัดสั้น
- ใช้คำชมและแรงเสริมเชิงบวก
- ให้เด็กมีสัญญาณบอกเมื่ออยากพัก
- เริ่มจากการตรวจหรือทำความสะอาดก่อน
- ปรับแผนตามความร่วมมือของเด็ก
เป้าหมายไม่ใช่การบังคับให้เด็กหยุดกลัวทันที แต่คือสร้างความไว้วางใจและช่วยให้เด็กสามารถรับการดูแลที่จำเป็นได้อย่างเหมาะสม
หากเด็กมีความกังวลมาก มีความต้องการพิเศษ หรือไม่สามารถรับการรักษาตามปกติได้ ทันตแพทย์จะพูดคุยกับผู้ปกครองเรื่องทางเลือก ข้อจำกัด และความจำเป็นในการส่งต่อ
เตรียมลูกก่อนมาหาหมอฟันอย่างไร
ผู้ปกครองสามารถช่วยให้เด็กเตรียมตัวได้ดังนี้
- เล่าอย่างเรียบง่ายว่าจะไปให้หมอตรวจและนับฟัน
- ใช้คำกลาง ๆ และเหมาะกับวัย
- หลีกเลี่ยงคำว่าเจ็บ ฉีดยา ถอน หรือเลือด หากยังไม่ทราบขั้นตอน
- ไม่ขู่เด็กว่าจะพาไปหาหมอฟันเมื่อไม่แปรงฟัน
- ไม่เล่าประสบการณ์ทำฟันที่น่ากลัวของผู้ใหญ่
- เลือกเวลานัดที่เด็กไม่ง่วงหรือหิวมาก
- เตรียมข้อมูลเรื่องโรคประจำตัว ยา และประวัติแพ้ยา
- นำของที่ช่วยให้เด็กรู้สึกคุ้นเคยตามความเหมาะสม
- แจ้งคลินิกล่วงหน้าหากเด็กมีความต้องการพิเศษ
- ให้ทันตแพทย์และทีมเป็นผู้บอกขั้นตอนระหว่างการรักษา
ผู้ปกครองควรรักษาน้ำเสียงให้สงบ เพราะเด็กอาจรับรู้ความกังวลจากผู้ใหญ่ได้ ไม่ควรสัญญาว่า “ไม่เจ็บเลย” เนื่องจากบางขั้นตอนอาจทำให้รู้สึกไม่สบาย แต่สามารถบอกเด็กได้ว่าทีมจะค่อย ๆ อธิบายและให้พักเมื่อเหมาะสม
ผู้ปกครองอยู่ในห้องทำฟันได้หรือไม่
การให้ผู้ปกครองอยู่ร่วมในห้องขึ้นอยู่กับอายุ บุคลิกของเด็ก ขั้นตอนการรักษา นโยบายคลินิก และการประเมินของทันตแพทย์
เด็กบางคนร่วมมือได้ดีเมื่อมีผู้ปกครองอยู่ใกล้ ขณะที่บางคนอาจหันไปขอความช่วยเหลือหรือเสียสมาธิมากขึ้น ทีมรักษาจะพูดคุยกับผู้ปกครองและเลือกวิธีที่เหมาะสมกับสถานการณ์
หากผู้ปกครองอยู่ในห้อง ควรให้ทันตแพทย์เป็นผู้สื่อสารหลัก และหลีกเลี่ยงการพูดแทรก ขู่ ต่อรอง หรือถามเด็กซ้ำ ๆ ว่าเจ็บหรือไม่ เพราะอาจเพิ่มความกังวล
การแปรงฟันเด็กตามช่วงวัย
ช่วงฟันซี่แรกเริ่มขึ้น
เมื่อฟันซี่แรกขึ้น ควรเริ่มแปรงฟันด้วยแปรงขนนุ่มขนาดเหมาะกับช่องปากเด็ก และใช้ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์ในปริมาณที่เหมาะกับวัยตามคำแนะนำของทันตแพทย์
ผู้ปกครองควรเป็นผู้แปรงให้ เพราะเด็กยังไม่สามารถควบคุมมือและทำความสะอาดได้ทั่วถึง
วัยก่อนเรียน
เด็กสามารถเริ่มถือแปรงและฝึกแปรงเองได้ แต่ผู้ปกครองยังควรแปรงซ้ำหรือช่วยตรวจความสะอาด โดยเฉพาะฟันกรามด้านในและบริเวณคอฟัน
ควรดูแลไม่ให้เด็กกลืนยาสีฟันมาก และเก็บยาสีฟันให้พ้นมือเด็กเพื่อป้องกันการบีบใช้เองในปริมาณมาก
วัยเรียน
เด็กหลายคนเริ่มแปรงเองได้ดีขึ้น แต่ยังอาจละเลยบางบริเวณ ผู้ปกครองควรตรวจเป็นระยะและช่วยทำความสะอาดซอกฟันเมื่อฟันชิดกัน
หากเด็กจัดฟันหรือมีเครื่องมือในช่องปาก อาจต้องใช้อุปกรณ์ช่วยทำความสะอาดเพิ่มเติมตามคำแนะนำ
เด็กควรใช้ไหมขัดฟันเมื่อไร
ควรเริ่มทำความสะอาดซอกฟันเมื่อฟันสองซี่เริ่มชิดกันจนแปรงสีฟันเข้าไม่ถึง ไม่จำเป็นต้องรอให้ฟันแท้ขึ้นครบ
ในเด็กเล็ก ผู้ปกครองควรเป็นผู้ใช้ไหมขัดฟันหรืออุปกรณ์ที่เหมาะสมให้ เด็กโตอาจฝึกทำเอง แต่ควรมีผู้ใหญ่ตรวจความสะอาดจนสามารถทำได้ทั่วถึง
หากมีเลือดออก เหงือกบวม หรือใช้ไหมแล้วติดและขาดซ้ำที่ตำแหน่งเดิม ควรให้ทันตแพทย์ตรวจหาฟันผุ วัสดุอุดที่ผิดปกติ หรือปัญหาเหงือก
ป้องกันฟันผุในเด็กที่บ้าน
การป้องกันฟันผุต้องอาศัยทั้งการทำความสะอาดและการปรับพฤติกรรมการกิน
- แปรงฟันวันละอย่างน้อยสองครั้ง
- ให้ผู้ปกครองช่วยแปรงตามช่วงวัย
- ใช้ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์ในปริมาณที่เหมาะสม
- ทำความสะอาดซอกฟันเมื่อฟันเริ่มชิด
- ลดความถี่ของขนมและเครื่องดื่มหวาน
- ไม่ให้เด็กจิบน้ำหวานหรือนมตลอดวัน
- หลังแปรงฟันก่อนนอนควรหลีกเลี่ยงอาหารและเครื่องดื่มที่มีน้ำตาล
- ไม่ใช้ขวดนมหรือเครื่องดื่มหวานช่วยให้เด็กหลับ
- เลือกน้ำเปล่าเป็นเครื่องดื่มหลักระหว่างมื้อ
- พาเด็กมาตรวจตามความเสี่ยง
- สังเกตรอยขาว จุดดำ หรือรูบนฟัน
- แจ้งทันตแพทย์หากเด็กใช้ยาประจำหรือมีภาวะปากแห้ง
ไม่จำเป็นต้องห้ามขนมทั้งหมด แต่ควรลดการกินจุบจิบและกำหนดช่วงเวลารับประทาน เพื่อให้ฟันมีเวลาฟื้นตัวจากภาวะเป็นกรดระหว่างมื้อ
ฟันน้ำนมหลุดและฟันแท้ขึ้นช่วงไหน
ช่วงเวลาการขึ้นและหลุดของฟันแตกต่างกันได้ในเด็กแต่ละคน จึงไม่ควรใช้ตารางอายุเป็นเกณฑ์ตายตัวเพียงอย่างเดียว
โดยทั่วไป ฟันน้ำนมเริ่มขึ้นในวัยทารก และฟันแท้ซี่แรกอาจเริ่มขึ้นช่วงวัยเรียนตอนต้น ฟันกรามแท้ซี่แรกมักขึ้นด้านหลังฟันน้ำนมโดยไม่มีฟันน้ำนมหลุดนำ ผู้ปกครองจึงอาจเข้าใจผิดว่าเป็นฟันน้ำนมและละเลยการทำความสะอาด
ควรพาเด็กมาตรวจหาก
- ฟันขึ้นช้าหรือเร็วต่างจากอีกข้างมาก
- ฟันแท้ขึ้นซ้อนด้านหลังฟันน้ำนม
- ฟันน้ำนมไม่โยกแต่ฟันแท้เริ่มขึ้นแล้ว
- ฟันหายไปจากแนวฟัน
- มีฟันเกิน
- ฟันขึ้นผิดตำแหน่ง
- ฟันน้ำนมหลุดจากอุบัติเหตุ
- เด็กมีปัญหาเคี้ยวหรือกัดอาหาร
ทันตแพทย์จะประเมินว่าควรติดตาม ถอนฟันน้ำนม ตรวจภาพรังสี หรือส่งต่อเพื่อประเมินการจัดฟันหรือไม่
เด็กควรเริ่มจัดฟันเมื่อไร
เด็กทุกคนไม่จำเป็นต้องจัดฟันตั้งแต่อายุน้อย การตรวจในช่วงที่มีทั้งฟันน้ำนมและฟันแท้ช่วยให้ทันตแพทย์ประเมินการขึ้นของฟัน พื้นที่ในขากรรไกร และการสบฟัน
ปัญหาบางประเภทอาจเหมาะกับการติดตาม ขณะที่บางกรณีอาจได้รับประโยชน์จากการรักษาในช่วงที่เด็กยังเจริญเติบโต เช่น การสบฟันผิดปกติบางรูปแบบ ฟันหน้าที่ยื่นมาก หรือขากรรไกรที่มีความสัมพันธ์ผิดปกติ
หากพบปัญหาการเรียงตัว ทันตแพทย์อาจแนะนำให้ประเมิน การจัดฟัน หรือแนวทางอื่นตามช่วงอายุ แต่ไม่ควรเริ่มรักษาเพียงเพราะฟันเด็กยังไม่เรียงตัวสมบูรณ์ในช่วงเปลี่ยนฟัน
ทันตกรรมสำหรับเด็ก รังสิต ที่ SWC Dental
SWC Dental ให้บริการดูแลสุขภาพช่องปากเด็กตั้งแต่การตรวจครั้งแรก การป้องกันฟันผุ การรักษาฟันน้ำนม และการติดตามการขึ้นของฟันแท้
แผนการดูแลจะพิจารณาจาก
- อายุและพัฒนาการของเด็ก
- สุขภาพทั่วไปและยาที่ใช้อยู่
- ความเสี่ยงต่อฟันผุ
- จำนวนและความลึกของฟันผุ
- อายุของฟันน้ำนมและฟันแท้
- ความร่วมมือและความกังวลของเด็ก
- ความสามารถในการดูแลที่บ้าน
- ความจำเป็นในการนัดติดตามหรือส่งต่อ
ผู้ปกครองสามารถดูข้อมูล ทีมทันตแพทย์ SWC Dental และแจ้งคลินิกล่วงหน้าได้ หากเด็กเคยมีประสบการณ์ทำฟันที่กังวล มีโรคประจำตัว แพ้ยา หรือมีความต้องการพิเศษ
คลินิกตั้งอยู่ในย่านรังสิต จังหวัดปทุมธานี รองรับครอบครัวจากรังสิต ธัญบุรี คลองหลวง ลำลูกกา ดอนเมือง และพื้นที่ใกล้เคียง
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับทันตกรรมสำหรับเด็ก
ลูกควรหาหมอฟันครั้งแรกตอนอายุเท่าไร
สามารถพามาตรวจเมื่อฟันซี่แรกขึ้นหรือภายในช่วงอายุประมาณ 1 ปี การตรวจครั้งแรกเน้นประเมินสุขภาพช่องปาก ความเสี่ยงฟันผุ และให้คำแนะนำผู้ปกครอง
ฟันน้ำนมผุต้องอุดหรือไม่
ขึ้นอยู่กับขนาดและความลึกของรอยผุ อายุของฟัน อาการ และระยะเวลาที่ฟันควรอยู่ต่อ รอยผุบางระยะอาจควบคุมด้วยการป้องกัน ขณะที่ฟันที่เป็นรูแล้วอาจต้องอุดหรือรักษาด้วยวิธีอื่น
เด็กควรทาฟลูออไรด์บ่อยแค่ไหน
ความถี่ขึ้นอยู่กับความเสี่ยงต่อฟันผุ อายุ การดูแลที่บ้าน และประวัติฟันผุ ไม่ควรกำหนดรอบเดียวกันสำหรับเด็กทุกคนโดยไม่ตรวจประเมิน
เคลือบหลุมร่องฟันจำเป็นสำหรับเด็กทุกคนหรือไม่
ไม่จำเป็นทุกคน ทันตแพทย์จะพิจารณาความลึกของร่องฟัน การขึ้นของฟัน ความเสี่ยงต่อฟันผุ และความสามารถในการควบคุมความชื้นระหว่างทำ
ฟันน้ำนมผุถอนเลยได้ไหม
ไม่ควรถอนโดยอัตโนมัติ เพราะฟันน้ำนมช่วยบดเคี้ยวและรักษาพื้นที่สำหรับฟันแท้ ทันตแพทย์จะประเมินว่าสามารถอุด รักษาโพรงประสาท ครอบฟัน หรือจำเป็นต้องถอนได้หรือไม่
เด็กกลัวหมอฟันมากควรทำอย่างไร
ควรแจ้งคลินิกล่วงหน้าและเริ่มจากการนัดตรวจหรือขั้นตอนง่าย หลีกเลี่ยงการขู่หรือสัญญาว่าจะไม่รู้สึกอะไรเลย ทีมจะปรับวิธีสื่อสารและแบ่งขั้นตอนตามความร่วมมือของเด็ก
เด็กต้องเอกซเรย์ฟันทุกครั้งหรือไม่
ไม่จำเป็น ทันตแพทย์จะเอกซเรย์เมื่อมีข้อบ่งชี้ เช่น สงสัยฟันผุระหว่างซี่ การติดเชื้อ อุบัติเหตุ หรือจำเป็นต้องประเมินฟันที่กำลังพัฒนา
ลูกแปรงฟันเองได้แล้ว ผู้ปกครองยังต้องช่วยหรือไม่
เด็กอาจยังควบคุมมือและทำความสะอาดฟันกรามหรือซอกฟันได้ไม่ทั่วถึง ผู้ปกครองควรช่วยแปรง ตรวจความสะอาด และปรับระดับการช่วยเหลือตามความสามารถของเด็ก
ฟันแท้ขึ้นซ้อนหลังฟันน้ำนมต้องถอนหรือไม่
ไม่จำเป็นต้องถอนทุกกรณี ทันตแพทย์จะประเมินความโยกของฟันน้ำนม ตำแหน่งฟันแท้ พื้นที่ และแนวโน้มการเคลื่อนของลิ้นก่อนแนะนำแนวทาง
เด็กปวดฟันกลางคืนควรทำอย่างไร
ควรนัดตรวจโดยเร็ว เพราะอาจเป็นฟันผุลึกหรือมีการอักเสบ ไม่ควรวางยา แอลกอฮอล์ หรือสารอื่นบนฟัน และไม่ควรให้ยาเกินขนาด หากมีบวม ไข้ กลืนหรือหายใจลำบาก ควรรับการดูแลเร่งด่วน
ทำฟันเด็กมีค่าใช้จ่ายเท่าไร
ค่าใช้จ่ายขึ้นอยู่กับการตรวจ ชนิดและจำนวนการรักษา ความลึกของฟันผุ วัสดุที่ใช้ และความจำเป็นในการติดตาม ควรตรวจเพื่อรับแผนและค่าใช้จ่ายที่เหมาะกับเด็กแต่ละคน
นัดตรวจฟันเด็กที่ SWC Dental
หากต้องการพาลูกมาตรวจฟันครั้งแรก เด็กมีรอยฟันผุ ปวดฟัน ฟันขึ้นผิดตำแหน่ง หรือผู้ปกครองต้องการวางแผนป้องกันฟันผุ สามารถนัดตรวจที่ SWC Dental รังสิตได้
ก่อนวันนัด ควรแจ้งอายุของเด็ก อาการสำคัญ โรคประจำตัว ยาที่ใช้ ประวัติแพ้ยา ประสบการณ์ทำฟันเดิม และความต้องการพิเศษ เพื่อให้ทีมเตรียมแนวทางดูแลที่เหมาะสม
ดูข้อมูล ค่ารักษาทางทันตกรรม หรือ ติดต่อ SWC Dental เพื่อนัดหมายและสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม
โทรศัพท์: 02-531-3231 หรือ 064-465-0565
LINE Official: @swcdental
ถึงแม้ว่าฟันน้ำนมจะไม่ได้อยู่
อย่างแรกคือ รักษาที่เพื่อให้ฟั
เมื่อฟันซี่แรกของลูกน้อยขึ้น
การนัดทำฟันครั้งแรกของลูกน้อย
มีการรักษาทางทันตกรรมหลายชนิ
 |
การให้ฟลูออไรด์ : ฟลูออไรด์เมื่อเข้าไปรวมกับส่ |
|
การเคลือบหลุมร่องฟัน : เป็นการเคลือบปิดหลุมลึกทางด้ |
 |
 |
การอุดฟัน : ฟันหน้าที่แตกบิ่ การรักษารากฟันน้ำนม : ฟันที่ได้รับอุบัติเหตุ หรือฟันผุมากต้องทำการรั |
ความจำเป็นในการรับการรักษาทั
ช่วงอายุประมาณ 7 ปี จะเริ่มเห็นความผิดปกติของการสบ
